De M211 SE versterker door Johan Cools

Voor diegene die niet vertrouwd zijn met de 211, dit beest levert slechts een magere 30 Watt in normaal single ended gebruik net zoals de 845.

Het grote verschil met de 845 is de versterking en daardoor is hij ook makkelijker aan te sturen.

Eigenlijk is dit al een belangrijk verschil omdat de ervaring leert dat lage Mu buizen gewoonlijk fijner en beter klinken

De 211 is echter een uitzondering, de versterking is niet tot de limiet gedreven, en met een mu van 10 nog redelijk.
De versterker is eenvoudig en heeft meer dan voldoende versterking dankzij het gebruik van 3 trappen waardoor het gebruik van feedback mogelijk blijft.

Johan benaderde mij verleden jaar voor dit project en ik heb toen het schema getekend. Een maand later vroeg hij om een ander schema zonder de
koppelcondesatoren, dus stelde ik scheidingstransformatoren voor. Het voordeel van voldoende versterking is dat de scheidingstransformatoren wat mogen dempen.

Dit voordeel wordt wel eens vergeten, ze klinken beter door ze op die manier te gebruiken.

De eerste triode is de hoge mu 6SL7 die een uitstekende klank heeft maar teveel versterkt (de versterker siste en was nogal nerveus). Daardoor was het makkelijk om terug over te stappen naar de 6SN7.
De andere beperkende factor is dat de LL1660 tussentrap heel goed is maar niet de 10 mA versie die slecht matched met hoge impedantie buizen zoals de 6SL7. De LL1660 3 mA versie is beter.

Voor de driver kunnen verschillende buizen gebruikt worden maar Johan, die reeds verschillende PSE KT88 monoblocks gebouwd had en daarvoor de KT66 gebruikte, wou die buis als driver blijven gebruiken. De 5881 is vrij goedkoop en kan vervangen worden door een KT66 zonder problemen.

De juiste tussentrap is de hoge stroom LL1671/30 mA versie. 30 mA is OK maar niet denderend. De tussentrappen hadden een load nodig omdat er anders nogal wat terugkoppeling was. Verkeerd gekoppelde windingen komen de frequentie response niet ten goede, zoals Johan ondervond.

Voor wat betreft de voeding blijven we bij gelijkrichting met een buis voor de hoogspanningen, en grote capaciteiten om spanningen af te vlakken, samen met een flink aantal smoorspoelen. De smoorspoelen van Erea zijn goedkoop en goed zodat de bankrekening gespaard blijft.

De gloeidraden werken op DC om brom te vermijden en negatieve terugkoppeling is ook aan te raden (behalve dan voor de ingangstrap).

De uitgangsbuis is op de klassieke manier gebruikt met een 5K6 belasting om een redelijk uitgangsvermogen te krijgen. De transformator is hier de beperkende faktor: de LL1620/80 mA alt C kan overweg met 25 Watt uitgangsvermogen. Er is een nieuwe LL1688 die beter is omdat de kern meer ijzer bevat (en dus meer induktie heeft) en een hogere belasting kan verdragen

Al bij al niet slecht, het geluid is uitstekend en de spektrum analyzer bewijst dit.

Merk op dat de 10 dB van de 3de en 7 dB van de 5de harmonische niet gelden. Deze zijn afkomstig van de generator)


Een paar foto's en het complete schema.

copyright webdesign 2003 Aquablue Benny Glass & Johan Cools
                                                   Heeft u vragen? Wilt u meer informatie? Mail ons: sales@diyparadiso.com